Archiwa tagu: zespol hiperwentylacyjny

Zespół hiperwentylacyjny

Oddech jest bardzo ważny. Tlen także. Ale czy w nadmiarze pozytywnie wpływa na organizm? Niestety nie – prowadzi do zespołu hiperwentylacyjnego.

Definicja i przyczyny

Polega na znacznej intensyfikacji mechanizmu oddechowego, przede wszystkim poprzez zwiększenie czynności oddechu. Główną przyczyną są histeria, lęk i zaburzenia psychiczne. W praktyce RM dosyć często spotykany. Na szczęście jest to zespół objawów, który można skutecznie opanować bez nakładu wielu środków.

Co dzieje się w organizmie?
  • W wyniku tachypnoe następuje spadek prężności dwutlenku węgla we krwi.
  • Prowadzi to do zasadowicy oddechowej na skutek pozbywania się przez organizm dużej liczby jonów wodoru.
  • Następnie zmniejsza się liczba wolnych jonów wapnia.
  • Powoduje to względną hipokalcemię (bo jednocześnie zwiększony jest napływ wiążących Ca2++) i tężyczkę.
  • Hipokalcemia powoduje zespół objawów hiperwentylacyjnych.

Objawy

  • Duszność (pomimo szybkiego oddechu i prawidłowej SpO2)
  • Pobudzenie, lęk
  • Mrowienie rąk i nóg
  • Ustawienie ust w tzw. „karpia”
  • Bladość powłok skórnych
  • Tachykardia

Myśląc o zespole hiperwentylacyjnym dobrze pamiętać, że:

  • Brak jest sinicy (pomimo pierwszego wrażenia, że pacjent się dusi)
  • Wartości ciśnienia tętniczego krwi są zazwyczaj prawidłowe
  • Zazwyczaj dotyczy młodych kobiet

Postępowanie

  1. Pozycja półwysoka, siedząca
  2. Zachęcić do spowolnienia oddechu
  3. Można zastosować plastikowy worek (np. maska z rezerwuarem, bez dopływu tlenu), aby zwiększyć dwutlenki węgla w mieszaninie gazów, którymi oddycha pacjent (uwaga! żeby nie przesadzić)
  4. Ewentualnie można ostrożnie zastosować diazepam w celu uspokojenia pacjenta

W przypadku konsekwentnego postępowania od pkt. 1 do 3 farmakoterapia najczęściej jest zbędna. Oczywiście po uspokojeniu pacjenta warto zająć się wywiadem w aspekcie psychiatrycznym.

Pamiętajmy, że sama hiperwentylacja (jako pojedynczy objaw) może być również przyczyną wielu innych nagłych stanów zagrażających życiu (np. kompensacja kwasicy metabolicznej).