Archiwa tagu: opiaty

Nalokson w nebulizacji

Nebulizacja w ratownictwie może być wykorzystywana z powodzeniem nie tylko w stanach obturacji oskrzeli w przebiegu astmy, czy zaostrzenia POChP, ale chociażby w zatruciu opioidami. Nalokson podawany dożylnie, czy donosowo to już standard postępowania na świecie. Ale dróg podawania tego leku może być więcej.

Można znaleźć kilka doniesień o wykorzystaniu naloksonu w nebulizacji w postępowaniu przedszpitalnym zagranicą.

Tataris, Weber, Stein-Spenser i wsp. (Am J Emerg Med. 2013) obserwowali pacjentów, którzy otrzymali nalokson w celu leczenia skurczu oskrzeli spowodowanego zażywaniem heroiny. U pacjentów z zachowanym napędem oddechowym zastosowano 2 mg naloksonu w nebulizacji (dodając 3 ml 0,9% NaCl). Przeanalizowano 21 przypadków takiego postępowania. 19 pacjentów zareagowało klinicznie na takie leczenie, które zostało udokumentowane. W 68% przypadków zauważono poprawę stanu, 21% pacjentów nie odpowiedziało na takie postępowanie, a stan dwóch osób (10%) uległ pogorszeniu. Wg autorów nalokson może odgrywać istotną rolę w ostrym skurczu oskrzeli wywołanym opioidami.

W innym badaniu powyższych autorów (Weber, Tataris, Hoffman i wsp., Prehosp Emerg Care. 2012) w retrospektywnym badaniu, w którym analizie poddano 129 przypadków aż 22% pacjentów całkowicie pozytywnie odpowiedziało na zastosowany w nebulizacji nalokson, 59% częściowo, a 19% nie zareagowało. Według autorów publikacji nalokson może być bezpiecznie stosowany jako alternatywa do podania dożylnego w postępowaniu przedszpitalnym.

Dla odmiany inni autorzy, tj. Baumann, Patterson, Parone i wsp. (Am J Emerg Med. 2013) również zajęli się tym samym zagadnieniem. Z grupy 73 pacjentów zatrutych opioidami 26 osób było wstępnie leczonych naloksonem w nebulizacji. Obserwując GCS w tej grupie chorych zaobserowano średni wzrost GCS po podaniu leku z 11 punktów do 13, bez zmiany parametrów życiowych. Wnioski, jakie wysnuli autorzy to dobra tolerancja naloksonu w nebulizacji przez pacjentów, ktora prowadzi do mniejszego zapotrzebowania na suplementację tlenu i wzrost mediany GCS.

Wpływ opioidów na ośrodek oddechowy

Opioidy w ratownictwie są stosowane ostrożnie ze względu na działania niepożądane, nie znaczy to jednak, że nie mają być używane w ogóle. Należy ściśle przestrzegać wskazań i monitorować  stan pacjenta oraz rozsądnie frakcjonować dawki, które podajemy.

Depresja oddychania

W zespole podstawowym opioidem dostępnym dla ratowników medycznych i pielęgniarzy jest morfina. Wszystkie opioidy już w dawkach przeciwbólowych prowadzą do depresji oddychania, która jest różnie tolerowana przez pacjentów.

Zahamowanie/osłabienie oddechu następuje prawdopodobnie na skutek działania bezpośrednio hamującego na ośrodki oddechowe, które znajdują się w rdzeniu przedłużonym. Reakcja tych ośrodków polega na osłabieniu wychwytywania rosnących wartości PaCO2. Dodatkowo słabnie reakcja obwodowych chemoreceptorów na spadek prężności tlenu we krwi (hipoksemia).

Objawy depresji oddechowej

Odpowiednio do dawki upośledzenie oddechu przebiega następująco:

  • zmniejszenie częstości oddechu
  • zmniejszenie wentylacji minutowej
  • zwiększenie objętości oddechowej (początkowo)
  • zwolnienie oddychania – nawet do 3 oddechów na minutę
  • bezdech

W wystąpieniu depresji oddechowej duże znaczenie mają dodatkowe bodźce! Depresja oddechowa wzmacniana jest przez brak stymulacji i sen (np. w połączeniu z anestetykami i anksjolitykami).

Rola bodźców na depresję oddechową

Oprócz dawki nasilenie depresji oddechu zależy od występowania określonych bodźców. Ból i stymulacja przeciwdziałają wystąpieniu zaburzeń oddechowych, natomiast sen je wzmacnia. Przykładowo usunięcie rurki dotchawiczej na SOR/OIT, gdy jeszcze utrzymuje się działanie podanych przedszpitalnie opioidów (w dużej dawce) poprzez wyłączenie bodźców może spowodować depresje oddechową.

Podczas fazy bradypnoe oddychanie może być jeszcze wyzwolone właśnie przez bodźce, takie jak: ból, dźwięki lub rosnące stężenie dwutlenku węgla i niedotlenienie. Stąd ważne jest frakcjonowane podawanie leku, aby uniknąć gwałtownego zniesienia pobudzającego działania bodźca bólowego.