Archiwum kategorii: Kaniulacja

Czy pielęgniarka może używać USG do kaniulacji naczyń i zakładać midline?

Mamy to! Nasze środowisko bardzo potrzebuje papierów. Na każdą czynność, na każdą kompetencje. Na każdy krok. Gdy zaczynaliśmy używać USG, a później zakładać cewniki pośrednie mówiliśmy: są przepisy ogólne, które wystarczą.

Jednak pielęgniarki lubią szczegółowość.

Zrobiliśmy więc krok do przodu – ogromny – mamy pierwszy dokument w Polsce, do którego można się odwoływać w razie wątpliwości.

Wg PTPAiIO i Konsultanta Krajowego pielęgniarstwa anestezjologicznego i intensywnej opieki nie ma przeciwwskazań prawnych, żeby personel pielęgniarski w świetle przepisów i obecnych kwalifikacji mógł:

1. Używać USG do kaniulacji naczyń obwodowych.
2. Zakładać cewniki pośrednie do obwodowego naczynia żylnego.

Czym jest wynaczynienie?

Wyróżniamy w zasadzie dwa rodzaje, które w języku polskim określa się jednakowo, ale jest między nimi subtelna różnica kliniczna, którą rozróżnia język angielski. Generalnie wynaczynienie spowodowane jest samoistnym lub jatrogennym wysunięciem kaniuli z naczynia żylnego lub po prostu przekłuciem naczynia na wylot przez twardą kaniulę. Płyn, który ma płynąć do żyły wydostaje się do sąsiednich tkanek.

„Infiltration” to wynaczynienie leków/płynów, które nie drażnią naczynia i otaczających tkanek i objawia się bólem, obrzękiem i chłodną w dotyku skórą.

Kiedy płyn przedostaje się do tkanek wokół żyły, a naciek jest wystarczająco duży, może prowadzić to do uszkodzenia nerwów. Chociaż jest to mniej powszechne powikłanie, może powodować drętwienie, mrowienie, a nawet utratę funkcji kończyny.

„Extravasation” to wynaczynienie o mechanizmie jak powyżej, ale dotyczy leków drażniących tkanki otaczające, co może prowadzić do trwałych uszkodzeń (martwicy). Może objawiać się tak jak stan zapalny (w tym zwiększeniem ucieplenia), rumieniem i tkliwością.

Czyli w praktyce mamy wynaczynienie, które jest efektem niepożądanym, ale dzięki się na to o mniejszych i większych konsekwencjach dla pacjenta.

Dlatego tak ważne jest, aby do kwestii dostępów naczyniowych podchodzić kompleksowo, proceduralnie i zespołowo. Nie powinien być to zabieg wykonywany ot tak, bez przemyślanej strategii, choć mogłoby się wydawać, że to cyk, założenie wkłucia i po sprawie.

W praktyce mamy wiele sytuacji, które predysponują do zagrożenia wynaczynieniem, a niektóre z nich to:

  • pacjenci z „trudnymi żyłami”
  • nieodpowiedni dobór rozmiaru kaniuli do kaniulowanego naczynia
  • brak pewności, co do prawidłowego umieszczenia kaniuli w naczyniu i prowadzenie infuzji
  • poruszanie kaniulą w trakcie podłączania infuzji (dlatego ważne jest, aby oddalać maksymalnie porty wejściowe do linii tak, aby wkłucie pozostało nieruchome)
  • nieodpowiednie zabezpieczenie kaniuli, co powoduje jej ruch podczas poruszania się pacjenta
  • pomiar ciśnienia za pomocą mankietu na kończynie z kaniulą

Kaniulacja krótkimi kaniulami wg INS 2021

Wybór odpowiedniego rozmiaru krótkiej kaniuli został jasno określony przez wytyczne Infusion Nurses Society zarówno w 2016, jak i w 2021 roku. To tylko i aż naukowe wytyczne, których nie da się zastosować w polskich warunkach w każdej sytuacji, ale dążenie do praktyki opartej na dowodach naukowych wymaga od nas postępowania w taki sposób, żeby do jak najlepszych praktyk się zbliżyć.

Wybierz najmniejszą średnice kaniuli dostosowaną do terapii i potrzeb konkretnego pacjenta.

1. Używaj rozmiarów 22G (niebieski) i 20G (różowy) do większości terapii. Kaniule powyżej 20G mają większe ryzyko wykrzepienia.
2. Używaj kaniuli 22G u pacjentów w starszym wieku i tych, którzy mają problemy z naczyniami, żeby zmniejszyć przykre przeżycia związane z kaniulacją.
3. Jednocześnie oceń ryzyko wysunięcia się kaniuli z naczynia i zmniejszenia urazu spowodowanego kaniulą, wybierając kaniulę o rozmiarze 22G u dorosłych pacjentów. W prospektywnym badaniu obserwacyjnym ryzyko wysunięcia się cewnika z żyły  wzrosło, gdy założono krótki PIVC o rozmiarze 22G w porównaniu z krótkim o rozmiarze 20G.
4. Rozważ większe rozmiary kaniul, kiedy wymagana jest szybka płynoterapia, na przykład u pacjentów po urazie albo w przypadku podawania kontrastu.
5. Do transfuzji krwi używaj kaniul 22G i 20G bazując na rozmiarze kaniulowanego naczynia. Kaniule 18G (zielone) powinny być zakładane, gdy wymagana jest szybka transfuzja preparatów krwiopochodnych.
6. Używaj kaniul typu „motylek” tylko do pojedynczego podania leku. Nie zostawiaj metalowej igły w naczyniu.